صادرات برزیل در اکتبر ۲۰۲۶ با رشد سالانه ۲۰ درصدی به ۳۷.۸۱ میلیارد دلار رسید. همزمان، مازاد تجاری این کشور با افزایش ۳۹.۴ درصدی به ۹.۳۲ میلیارد دلار افزایش یافت؛ عملکردی که با رشد قابلتوجه صادرات نفت خام و بهبود فروش محصولات کشاورزی و صنعتی همراه بود.
بر اساس تازهترین آمار منتشرشده از سوی وزارت توسعه، صنعت، تجارت و خدمات برزیل (MDIC)، تجارت خارجی این کشور در اکتبر ۲۰۲۶ عملکردی کمسابقه ثبت کرد. ارزش صادرات برزیل در این ماه به ۳۷.۸۱ میلیارد دلار رسید که در مقایسه با ۳۱.۵۱ میلیارد دلار در اکتبر سال ۲۰۲۵، رشد ۲۰ درصدی را نشان میدهد.
در همین دوره، واردات برزیل نیز با افزایش ۱۴.۸ درصدی به ۲۸.۴۹ میلیارد دلار رسید. در نتیجه، تراز تجاری این کشور با ثبت مازاد ۹.۳۲ میلیارد دلاری همراه شد؛ رقمی که نسبت به مازاد ۶.۶۹ میلیارد دلاری اکتبر سال گذشته، ۳۹.۴ درصد افزایش داشته است.
مجموع ارزش صادرات و واردات برزیل، که با عنوان «جریان تجارت خارجی» یا Corrente de Comércio شناخته میشود، در اکتبر به ۶۶.۳ میلیارد دلار رسید و رکورد جدیدی برای این ماه در سری آماری این کشور ثبت کرد.
رشد صادرات؛ ترکیب افزایش قیمت و حجم کالاهای صادراتی
بررسی جزئیات آمار نشان میدهد که رشد صادرات برزیل تنها ناشی از افزایش قیمت کالاها نبوده است. در اکتبر ۲۰۲۶، متوسط قیمت محصولات صادراتی نسبت به ماه مشابه سال قبل ۱۰.۸ درصد افزایش یافت و حجم کالاهای صادرشده نیز ۷.۳ درصد بیشتر شد.
ترکیب این دو عامل موجب افزایش درآمدهای صادراتی برزیل شد. در میان بخشهای اقتصادی، صنایع استخراجی بیشترین رشد را به ثبت رساندند؛ با این حال، بخش کشاورزی و دامپروری و همچنین صنایع تبدیلی و تولیدی نیز عملکردی مثبت داشتند.
صنایع استخراجی در صدر رشد صادرات
بر اساس دادههای وزارت توسعه، صنعت، تجارت و خدمات برزیل، صادرات بخشهای اصلی اقتصاد این کشور در اکتبر ۲۰۲۶ به شرح زیر تغییر کرد:
- صنایع استخراجی: رشد ۵۳.۵ درصدی صادرات نسبت به اکتبر ۲۰۲۵؛
- کشاورزی و دامپروری: رشد ۱۲.۸ درصدی؛
- صنایع تبدیلی و تولیدی: رشد ۷.۷ درصدی.
در بخش کشاورزی، افزایش فروش سویا و قهوه خام از عوامل مؤثر بر رشد صادرات بود. در صنایع تبدیلی و تولیدی نیز صادرات سوخت، کنجاله سویا، خمیر کاغذ و گوشت طیور افزایش یافت.
این آمار نشان میدهد که اگرچه بخش استخراجی بیشترین شتاب رشد را تجربه کرده، توسعه صادرات برزیل در اکتبر به یک گروه کالایی محدود نبوده و چندین بخش اقتصادی در این عملکرد نقش داشتهاند.
نفت خام؛ یکی از مهمترین عوامل افزایش درآمدهای صادراتی
یکی از برجستهترین تحولات تجارت خارجی برزیل در اکتبر، جهش صادرات نفت خام بود. ارزش صادرات این محصول در مقایسه با اکتبر ۲۰۲۵ حدود ۱۲۲.۶ درصد افزایش یافت. حجم محمولههای صادراتی نفت خام نیز حدود ۶۳ درصد رشد کرد.
افزایش تولید نفت در برزیل، رشد حجم محمولههای صادرشده و بالاتر بودن قیمتهای صادراتی در مقایسه با سال گذشته، از عوامل مؤثر بر این افزایش بودند.
بر اساس گزارش Reuters، افزایش فروش نفت خام تأثیر قابلتوجهی بر عملکرد صنایع استخراجی و رشد کلی صادرات برزیل داشته است. با این حال، رشد صادرات این کشور را نمیتوان صرفاً به نفت نسبت داد؛ زیرا صادرات محصولات کشاورزی و تولیدات صنعتی نیز در همین دوره افزایش یافته است.
تغییرات در بازارهای مقصد صادرات برزیل
آمار اکتبر همچنین از تغییر در ترکیب بازارهای مقصد صادرات برزیل حکایت دارد.
صادرات برزیل به ایالات متحده در مقایسه با اکتبر ۲۰۲۵ حدود ۸۷ درصد افزایش یافت. در نتیجه، سهم آمریکا از کل صادرات برزیل از ۷.۳ درصد در اکتبر سال گذشته به ۱۱.۴ درصد در اکتبر ۲۰۲۶ رسید.
سهم اتحادیه اروپا نیز از ۱۴.۵ درصد به ۱۶ درصد افزایش یافت. در مقابل، سهم چین از صادرات برزیل در این ماه از ۲۸.۸ درصد به ۲۲.۷ درصد کاهش پیدا کرد.
بر اساس توضیحات مقامهای وزارت تجارت خارجی برزیل، افزایش صادرات به آمریکا و اتحادیه اروپا تا حد زیادی تحت تأثیر افزایش محمولههای نفتی بوده است. همچنین کاهش سهم چین با افت برخی اقلام صادراتی، از جمله گوشت گاو، ارتباط داشته است.
بنابراین، تغییر سهم بازارهای مقصد در یک ماه لزوماً به معنای تغییر پایدار در روابط تجاری برزیل با این کشورها نیست و باید در کنار ترکیب کالاهای صادراتی و شرایط مقایسه سالانه بررسی شود.
افزایش واردات؛ رشد خرید سوخت و کالاهای مصرفی
در سمت واردات نیز برزیل در اکتبر ۲۰۲۶ رشد قابلتوجهی را تجربه کرد. ارزش واردات این کشور با افزایش ۱۴.۸ درصدی نسبت به اکتبر ۲۰۲۵ به ۲۸.۴۹ میلیارد دلار رسید.
در میان گروههای کالایی وارداتی، واردات سوختها ۸۶.۸ درصد افزایش یافت. همچنین واردات کالاهای مصرفی ۲۵.۹ درصد، کالاهای سرمایهای ۴ درصد و کالاهای واسطهای ۲.۷ درصد رشد داشت.
افزایش واردات سوخت در کنار رشد صادرات نفت خام، از نکات قابلتوجه آمار تجارت خارجی برزیل در این ماه است و نشان میدهد که بررسی جریان انرژی این کشور باید همزمان با در نظر گرفتن صادرات و نیازهای وارداتی انجام شود.
عملکرد تجارت خارجی برزیل از ابتدای سال تا پایان اکتبر
روند مثبت تجارت خارجی برزیل به ماه اکتبر محدود نبود. آمار تجمیعی ژانویه تا اکتبر ۲۰۲۶ نیز از رشد صادرات و افزایش مجموع مبادلات خارجی این کشور حکایت دارد.
در این دوره:
- ارزش صادرات برزیل به ۳۲۱.۸۸ میلیارد دلار رسید که نسبت به دوره مشابه سال ۲۰۲۵، رشد ۱۱.۲ درصدی داشت.
- واردات با رشد ۶.۱ درصدی به ۲۵۰.۸۴ میلیارد دلار افزایش یافت.
- مازاد تجاری به ۷۱.۰۴ میلیارد دلار رسید.
- مجموع تجارت خارجی کشور با رشد ۸.۹ درصدی به ۵۷۲.۷۳ میلیارد دلار افزایش یافت.
بر اساس اعلام وزارت توسعه، صنعت، تجارت و خدمات برزیل، مجموع صادرات، واردات و جریان تجارت خارجی این کشور در دوره دهماهه نیز رکوردهای جدیدی را در سری آماری مربوط به این دوره ثبت کردهاند.
چشمانداز تجارت خارجی برزیل
عملکرد اکتبر ۲۰۲۶ نشان میدهد که صادرات منابع طبیعی، بهویژه نفت خام، همچنان نقش مهمی در درآمدهای خارجی برزیل دارد. در عین حال، رشد صادرات کشاورزی و صنایع تبدیلی و تولیدی نیز بر اهمیت تنوعبخشی به سبد صادراتی این کشور تأکید میکند.
افزایش ارزش تجارت خارجی و ثبت مازاد تجاری ۹.۳۲ میلیارد دلاری در اکتبر، جایگاه برزیل را بهعنوان یکی از بازیگران مهم تجارت جهانی انرژی، محصولات کشاورزی و مواد اولیه برجسته میکند.
برای فعالان اقتصادی و تجاری، بررسی این روندها میتواند در شناسایی ظرفیتهای بازار برزیل، ارزیابی فرصتهای صادراتی و شناخت بخشهای دارای رشد اهمیت داشته باشد.
منابع:
- وزارت توسعه، صنعت، تجارت و خدمات برزیل (MDIC)
- دبیرخانه تجارت خارجی برزیل (Secex)
- خبرگزاری Reuters، گزارش منتشرشده در ۶ نوامبر ۲۰۲۶